تبلیغات
ولایة علی ابن ابیطالب حصنی فمن دخل حصنی امن من عذابی - تفسیر آیه اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم‏
 
ولایة علی ابن ابیطالب حصنی فمن دخل حصنی امن من عذابی
قال الله عزّوجلّ : ولایت علی ابن ابی طالب(ع) دژ (امان) من است هرکه وارد آن شود، از عذاب من در امان خواهد بود. (عیون اخبارالرضا(ع
درباره وبلاگ


لطفا در نظر سنجی صلوات برای ظهور آقا شرکت کنید
ادعیه، دعاهای عظیم الشان، ترفندهای کامپیوتر، رایانه، نرم افزارهای، شعرهای ناب، داستان های زیبا، اشعار شاعران ،برنامه های کاربردی، عکس ها، کتاب برای موبایل، کدهای جاوا اسکریپ، دانلود برنامه موبایل، دانلود برنامه کامپیوتر، دانلود برنامه های کاربردی، دانلود فیلم، دانلود مستند، دانلود عکس های مذهبی، دانلود نرم افزار، دانلود کلیپ، دانلود آهنگ، دانلود فیلم، دانلود کارتون، دانلود انیمیشن، دانلود کلیپ، دانلود برنامه، دانلود برنامه کاربردی، دانلود ابزار اینترنت، دانلود زندگینامه شهدا، دانستنی ها، دانستنیها، اطلاعات، برنامه های اندروید، اندروید موبایل

مدیر وبلاگ : محمد
مطالب اخیر
نویسندگان
نظرسنجی
چه تعداد صلوات برای تعجیل در ظهور آقا امام زمام علیه السلام انتخاب می کنید؟









تفسیر آیه اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم‏
بسم الله الرحمن الرحیم 
و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین و لعنة الله علی اعدائهم اجمعین من الآن الی قیام یوم الدین و لا حول و لا قوة الا بالله العلی العظیم.
قال الله الحکیم فی کتابه الکریم:
یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الأمر منکم فان تنازعتم فی شی‏ء فردوه الی الله و الرسول ان کنتم تؤمنون بالله و الیوم الآخر ذلک خیر و احسن تأویلا. " 1 ".
در این آیه مبارکه خداوند خطاب به مؤمنین نموده و به طور اطلاق اطاعت‏خدا و رسول خدا و أولی الامر را بر آنها واجب شمرده است، و چون أولو الامر یعنی صاحبان امر و دارندگان این منصب اطاعتشان بدون هیچ شرط و قیدی در ردیف اطاعت رسول خدا لازم شمرده شده است باید دید که آنها چه کسانند؟ برای توضیح این منظور و به دست آوردن این مقصود باید آیه مبارکه را تفسیر نمود.
تفسیر آیه اولی الامر

در این آیه اطاعت خداوند و اطاعت رسول خدا و اطاعت اولواالامر واجب شده است. منظور از اطاعت آنها چیست و در کدام مورد و مصداق باید از آنها اطاعت نمود؟ 
آیا اطاعت خدا عین اطاعت رسول خدا نیست؟ آیا به وسیله دیگری غیر از راه رسول خدا خداوند بر ما امر و نهیی دارد و باید بدانها گوش فرا داشت؟ مسلم است که اطاعت خدا همان اطاعت از رسول خدا است و راه معرفی احکام و قوانین خدا، همان

 

شخص رسول‏الله است، بنابراین چرا دو اطاعت لازم شمرده شده یکی اطاعت خدا و دیگر اطاعت رسول خدا؟
در اطاعت خدا منظور پیروی از احکامی است که به عنوان وحی بر قلب آن حضرت نازل شده و مورد حکم و خطاب تمام مؤمنین هستند. قرآن کریم کلام خدا و وحی حضرت احدیت است برای جمیع مردم. بنابراین اطاعت از خدا یعنی اطاعت از کلام خدا که همان قرآن کریم است.
منظور از اطاعت از رسول خدا چیست‏

و اما اطاعت از رسول خدا به دو قسمت تقسیم می‏شود: 
اول: اطاعت در آنچه که خداوند برای تشریع احکام و تفصیل آنها از غیر کتاب به آن حضرت وحی نموده است. چون معلوم است که احکامی را که کتاب خدا بیان می‏کند همانا اصول احکام و موضوعات شرعیه است مثلا در باره نماز و روزه و حج و جهاد و زکات و نکاح و قوانین معاملات و سایر عبادات و احکام، کلام خدا از اجمال تجاوز نمی‏کند و اما کیفیت نماز و روزه و حج و سایر موضوعات را باید از رسول‏الله آموخت، همان طور که فرمود: صلوا کما رأیتمونی اصلی، نماز را خدا واجب کرده ولی ببینید چگونه من نماز می‏خوانم، از نقطه نظر شرائط و مقدمات و افعال و اقوالی که در نماز لازم است طبق نماز من شما هم نماز بخوانید. خصوصیات این موضوعات بطور تمام و کمال در قرآن کریم بیان نشده و فقط اصول عبادات و معاملات و احکام بیان شده است.تفصیلات آنها را باید از رسول‏الله آموخت.
نفس رسول خدا مانند یک ذره بین بسیار قوی آن مجملاتی را که خدا در کتاب وحی نموده است بزرگ و روشن و واضح نموده، شرائط و اجزاء هر عبادت را با کیفیت مخصوص آشکار می‏نماید. آیات قرآن به صورت اجمال بر پیغمبر نازل شده و در نفس آن حضرت منعکس گردیده لیکن آن نفس قدسیه حدود و ثغور و تاویل و تفسیر و شان نزول و سایر خصوصیات کتاب خدا را روشن و آشکارا نموده، به طور تفصیل به خارج منعکس می‏کند، و انزلنا الیک الذکر لتبین للناس ما نزل الیهم. " 1 ".
«ما کتاب را به صورت وحی بر تو فرستادیم برای آن که آنچه را به سوی مردم فرستاده شده و احکامی را که برای آنان نازل شده است‏برای آنان روشن و واضح کنی»،
احکام را تفصیل دهی، مراد از آیات را بیان کنی.
" 1 ".
دوم: اطاعت رسول خدا در آراء شخصیه و اوامر نفسیه راجع به اجتماع مردم مسلمان از آن اوامری که وظیفه والی و حاکم برای برقراری نظم و اجتماع امت است و در آنها عنوان تشریع حکم نیست مانند حکومت و بیان وظائف شخصیه مسلمین و نصب ولاة و حکام به ولایات و فرستادن جیوش برای جهاد و نصب قضاة و ائمه جماعت برای رسیدگی به امور اجتماعی و رفع مرافعات و امور دینی مؤمنین. قال الله تعالی:
انا انزلنا الیک الکتاب بالحق لتحکم بین الناس بما اریک الله. " 2 ".
«ما قرآن را بر تو فرستادیم برای آنکه در بین مردم به آنچه خدا به تو نشان داده حکم دهی». و البته این حکم در امور شخصیه طبق قوانین قضاء می‏باشد.و نیز در تصمیمات رسول خدا در مهمات از امور مانند تجهیز جیوش و نصب امرای لشکر و ارسال آنها برای جهاد به نقاط دور دست و معاهده با اقوام خارج از اسلام طبق مصالحی که خود آن حضرت تشخیص می‏داده‏اند، تمام مسلمین باید بدون قید و شرط مطیع و منقاد آن حضرت باشند گرچه خداوند در مهمات امور آن حضرت را امر به مشورت با مؤمنین نموده است و شاورهم فی الامر، " 3 " لکن با جمله متصل فرموده: فاذا عزمت فتوکل علی الله. " 3 " پیغمبر با مسلمین در عزائم امور مشورت می‏نماید ولی در نتیجه، طبق اراده و تصمیمی که خود آن حضرت می‏گیرد باید رفتار کند و تمام

پاورقی
13

مسلمین باید اطاعت بنمایند.
از آنچه ذکر شد به دست آمد که با وجود آن که اطاعت رسول خدا در حقیقت اطاعت خدا است چون خدا اطاعت رسول‏الله را لازم شمرده است کما قال: و ما ارسلنا من رسول الا لیطاع باذن الله، " 1 " در عین حال اطاعت از خدا یک معنائی دارد و اطاعت از رسول خدا معنای دیگری.بر مردم لازم است از خدا اطاعت کنند راجع به دستورات قرآن مجید، و از رسول خدا راجع به آنچه که در خصوصیات احکام آن حضرت بیان می‏کند و عنوان تشریع دارد و راجع به مصالح مسلمین در آراء شخصیه و فرامین آن حضرت آنچه را که جنبه تشریع ندارد، و شاید همین جهت سر آن باشد که خداوند با دو لفظ «اطیعوا» مؤمنین را امر به پیروی کرده است و اطاعت خدا را از اطاعت رسول خدا جدا شمرده است نه از جهت آن که بعضی از مفسرین گفته‏اند که این تکرار به جهت تاکید است، چون در اینجا اگر تکرار نمی‏شد بهتر تاکید را می‏رسانید از نقطه نظر اقتران اطاعت خدا و رسول خدا که افاده وحدت اطاعت را در دو مقام می‏نمود.
حدود اختیارات اولواالامر

" 2 " و مانند رسول خدا مفصل و مشرع احکام اجمالیه قرآن نیستند بلکه میان مسلمین مبین احکام و مبلغ آیات، طبق تشریع رسول خدا خواهند بود، و نیز در امور مسلمین دارای رای و نظر بوده و در قضاء و مرافعات و سایر جهات اجتماع که احتیاج به رأی رئیس برای تنظیم امور و دفع مشکلات و خطرات وارده و جلب منافع عامه دارد مردم باید از آنها پیروی کنند و اطاعت آنها از این جنبه در ردیف اطاعت رسول خدا از این جنبه می‏باشد و لذا این دو اطاعت را با یک لفظ «اطیعوا» بیان فرموده و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم. و بنابراین

پاورقی
14

فقط اطاعت آنها در این ناحیه می‏باشد به خلاف اطاعت از رسول خدا که هم در این ناحیه و هم در ناحیه تشریع احکام جزئیه و مفصلات مسائل است، دلیل بر این مدعا آن که بلافاصله قرآن می‏گوید: فان تنازعتم فی شی‏ء فردوه الی الله و الرسول ان کنتم تؤمنون بالله و الیوم الآخر.
در منازعات و مشاجراتی که بین مسلمین اتفاق می‏افتد آنها باید به کتاب خدا و سنت رسول خدا رجوع کنند و از آن اصول، مشاجره را فیصله دهند. و اگر اولوا الامر منصب تشریع را داشتند می‏بایست عند المرافعه مؤمنین را به حکم مشرع آنان ارجاع داد در حالی که به اولی الامر ارجاع داده نشده است.
" 1 " و نیز این نزاع در اموری که راجع به رأی و اوامر شخصیه باشد نیست بلکه راجع به حکم خدا در قضیه مورد نزاع است به دلیل آنکه در آیات بعد مذمت می‏کند افرادی را که به حکم طاغوت رضا داده و آن را مرجع خود گرفته‏اند و حکم خدا و رسول او را ضایع و مهمل گذاشته‏اند، بلکه مراد نزاع مسلمانان است بعضی با بعض دیگر در امور شخصیه، و در این مسائل برای رفع اختلاف باید مراجعه به کتاب الله و سنت رسول‏الله بنمایند، و کتاب خدا و سنت دو حجت قاطع هستند برای رفع اختلاف و فصل منازعه برای کسانی که به کتاب و سنت علم دارند و قول اولواالامر نیز در فهم کتاب و سنت

پاورقی
15

حجت است؛ چون آیه شریفه اطاعت آنها را بدون قید و شرط لازم شمرده است، و اگر آنها کتاب و سنت را تفسیر و بیان کنند چون در این کار عنوان تشریع وجود ندارد باید از آنها پیروی نمود، و بنابراین انا " 1 " کشف می‏کنیم که قول و گفتار آنان مطابق با واقع و خالی از خطا و لغزش است.
لزوم عصمت در اولواالامر

و محصل کلام آنکه اولواالامر افرادی هستند که به استثنای مواردی تشریع، به طور مطلق و بدون قید و شرط از جمیع نواحی باید از آنها اطاعت کرد و اطاعت آنها در ردیف اطاعت رسول خدا است و همان طور که امر و نهی رسول خدا خلاف امر و نهی خدا نیست وگرنه موجب تناقض بین امر خدا و امر رسول خدا و بین نهی خدا و نهی رسول خدا می‏شد، و این معنی تمام نمی‏شود مگر به التزام عصمت رسول خدا، همین طور اولواالامر امرشان و نهیشان خلاف امر و نهی خدا و رسول خدا نیست وگرنه موجب تناقض و امر به ضدین یا نهی از متناقضین می‏شود؛ و این معنی نیز تمام نمی‏شود مگر به التزام عصمت اولواالامر، و در نتیجه لازمه اطاعت مطلقه بدون قید و شرط، عصمت آنها است؛ و از طرفی چون می‏دانیم هیچ یک از مذاهب مسلمین عصمت را درباره پیشوایان و رهبران خود ادعا نکرده‏اند به جز طائفه شیعه در حق ائمه دوازده‏گانه خود، بنابراین معنی و مفهوم آیه طبعا منطبق بر ائمه معصومین سلام الله و صلواته علیهم اجمعین خواهد شد. 
این از نقطه نظر دلالت آیه کریمه، و شاهد بر این مطلب از روایات از حد و احصاء بیرون است، از جمله تفسیر مورد آیه تطهیر بر آنان.
تفسیر اولی الامر در روایات‏

در «تفسیر برهان» و «غایة المرام» از محمد بن یعقوب کلینی با اسناد متصل خود از ابوبصیر روایت می‏کنند: قال: سألت اباعبدالله علیه‏السلام عن قول الله عزوجل: «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم»، فقال: نزلت فی علی بن ابیطالب و الحسن و الحسین علیهم‏السلام، فقلت له: ان الناس یقولون: فماله لم یسم علیا و اهل بیته فی کتاب الله عزوجل؟ قال: فقولوا لهم: ان رسول‏الله صلی الله علیه و آله و سلم نزلت علیه الصلاة لم یسم الله لهم ثلاثا و لا اربعا حتی کان رسول‏الله هو 

پاورقی
16

الذی فسر ذلک لهم، و نزلت علیه الزکاة و لم یسم لهم من کل اربعین درهما حتی کان رسول‏الله هو الذی فسر ذلک لهم، و نزل الحج فلم یقل لهم: طوفوا اسبوعا حتی کان رسول‏الله هو الذی فسر ذلک لهم، و نزلت: «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم» و نزلت فی علی و الحسن و الحسین، فقال رسول‏الله فی علی علیه‏السلام: الا من کنت مولاه فعلی مولاه. و قال: اوصیکم بکتاب الله و اهل بیتی فانی سالت الله عزوجل ان لا یفرق بینهما حتی یوردهما علی الحوض فاعطانی ذلک. و قال صلی الله علیه و آله و سلم: لا تعلموهم فهم اعلم منکم. و قال: انهم لن یخرجوکم من باب هدی و لن یدخلوکم فی باب ضلالة. فلو سکت رسول‏الله صلی الله علیه و آله و سلم فلم یبین من اهل بیته لادعاها آل فلان و آل فلان و لکن الله عزوجل انزل فی کتابه تصدیقا لنبیه: «انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت و یطهرکم تطهیرا» فکان علی و الحسن و الحسین و فاطمة علیهم‏السلام فادخلهم رسول‏الله تحت الکساء فی بیت ام سلمة فقال: اللهم ان لکل نبی اهلا و ثقلا و هؤلاء اهلی و ثقلی، فقالت ام‏سلمة: الست من اهلک؟ فقال لها: انک الی خیر و لکن هؤلاء اهلی و ثقلی. " 1 ".
«ابوبصیر می‏گوید از حضرت صادق علیه‏السلام راجع به تفسیر آیه اولی الامر سؤال کردم فرمود: این آیه درباره علی بن ابیطالب و حسن و حسین علیهم‏السلام نازل شده است. گفتم: مردم می‏گویند به چه علت نامی از علی و اهل بیت او در کتاب خدا برده نشده است؟ حضرت فرمود: به آنها بگوئید:
آیه نماز بر رسول خدا نازل شد و خداوند نامی از سه رکعت و چهار رکعت نبرده است تا آنکه رسول خدا این آیه را برای مردم تفسیر نمود و رکعات نماز را مشخص کرد؛ و آیه زکات نازل شد و نامی در کتاب خدا برده نشده است که از چهل درهم باید یک درهم زکات داد تا آنکه رسول خدا این آیه را تفسیر فرموده و نصاب زکات را معین کرد، و آیه حج نازل شد و خداوند در آن نفرموده هفت شوط باید دور کعبه طواف کرد تا آنکه رسول خدا آیه حج را تفسیر نموده و طواف را هفت شوط قرار داد، و آیه اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم نازل شد و این آیه درباره علی و حسن و حسین است و پیامبر برای تعیین و تشخیص اولی الامر فرمود: ای مردم آگاه باشید

پاورقی
17

هر کس من ولی او هستم علی ولی اوست. و فرمود: ای مردم من شما را به کتاب خدا و اهل بیت خودم توصیه و سفارش می‏کنم و من از خداوند عزوجل درخواست نموده‏ام که بین آن دو جدائی نیفکند تا زمانی که هر دو را با هم بر من در کنار حوض کوثر وارد کند، و خداوند دعای مرا مستجاب نموده و این مسئلت مرا برآورده است، و فرمود: شما به اهل بیت من یاد ندهید و آنها را تعلیم ننمائید زیرا آنها از شما داناترند، و فرمود: اهل بیت من هیچگاه شما را از در هدایت بیرون نمی‏کنند و در در ضلالت و گمراهی داخل نمی‏نمایند. و اگر رسول خدا سکوت اختیار می‏کرد و اهل بیت خود را در علی و حسن و حسین مبین و معین نمی‏نمود هر آینه آل فلان و آل فلان ادعا می‏کردند که مراد از اهل بیت مائیم و لیکن خداوند عزوجل در کتاب خود به جهت تصدیق پیامبرش و تایید گفتار رسولش آیه‏ای فرستاد: انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت و یطهرکم تطهیرا. " 1 " و در نزد رسول خدا علی و حسن و حسین و فاطمه بودند، پیامبر گرامی در بیت ام‏سلمه آنان را در زیر کساء برد و به پیشگاه حضرت ربوبی عرضه داشت: بار پروردگارا برای هر پیغمبری اهل بیتی است و اثاث البیت و متاعی است و اینان اهل من و متاع من هستند، ام‏سلمه گفت: ای رسول خدا آیا من از اهل تو نیستم؟ رسول خدا به او فرمود: تحقیقا راه تو به سوی خیر و عافیت است و لیکن اهل من و متاع من منحصر در این جماعت است»؛ تا آخر حدیث که برخی دیگر از خصائص و فضائل اهل بیت را بیان می‏کند.
و در تفسیر «برهان» و «غایة المرام» از ابن‏شهر آشوب از «تفسیر مجاهد» روایت کرده است که:
انها نزلت فی امیرالمؤمنین علیه‏السلام حین خلفه رسول‏الله صلی الله علیه و آله و سلم بالمدینة فقال: یا رسول‏الله اتخلفنی علی النساء و الصبیان؟ فقال: یا امیرالمؤمنین اما ترضی ان تکون منی بمنزلة هارون من موسی حین قال له: «اخلفنی فی قومی و اصلح»، فقال الله: «و اولی الامر منکم». قال: علی بن ابیطالب ولاه الله امر الامة بعد محمد و حین خلفه رسول‏الله بالمدینة.فامر الله العباد بطاعته و ترک خلافه. " 2 ".

پاورقی
18

در «تفسیر مجاهد» گوید که آیه اولی الامر در شان امیرالمؤمنین علیه‏السلام نازل شده است در وقتی که رسول‏الله علی بن ابیطالب را در مدینه به جای خود گذاشتند. امیرالمؤمنین عرض می‏کند: ای رسول خدا تو مرا به جای خود و برای سرپرستی زنان و کودکان گذاشتی؟ رسول‏الله فرمود: ای امیرالمؤمنین آیا راضی نیستی که نسبت و منزله تو با من مانند نسبت و منزله هارون با موسی بوده باشد در وقتی که موسی به برادرش هارون گفت: تو به جای من در میان قوم من خلیفه و جانشین من باش و امور امت را اصلاح کن، پس خداوند آیه و «اولی الامر منکم» را فرستاد.
مجاهد می‏گوید: خداوند امر ولایت امت را بعد از محمد صلی الله علیه و آله و سلم به علی بن ابی‏طالب واگذار کرد و نیز در هنگامی که رسول خدا او را به جای خود در مدینه گماشت پس خداوند بندگان خود را امر نمود که از او اطاعت کنند و از مخالفت با او اجتناب ورزند».
و نیز در «تفسیر برهان» و «غایة المرام» از ابن‏شهر آشوب از ابانة الفلکی روایت می‏کند که: انها نزلت حین شکی ابوبریدة من علی علیه‏السلام. " 1 ".
ابانه فلکی گوید که: «چون ابوبریده نزد رسول خدا از علی علیه‏السلام شکایت کرد این آیه: «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم» وارد شد، و عین این خبر مروی از مجاهد را در شأن نزول روایت کرده است.
و در تفسیر «برهان» از صدوق (ره) با اسناد متصل خود از ابوبصیر از حضرت امام باقر علیه‏السلام روایت کرده است:
فی قول الله عزوجل: «یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الأمر منکم» قال: الأئمة من ولد علی و فاطمة صلوات الله علیهما الی ان تقوم الساعة. " 2 ".
«حضرت امام محمد باقر علیه‏السلام در تفسیر آیه اولی الامر فرمودند: «مراد از اولواالامر ائمه از اولاد علی و فاطمه صلوات الله علیهما هستند تا زمانی که ساعت

پاورقی
19

قیام قیامت برپا گردد».
و در تفسیر «المیزان» از «عبقات الانوار» از کتاب «ینابیع المودة» از »مناقب» ابن‏شهر آشوب از سلیم بن قیس هلالی از امیرالمؤمنین علیه‏السلام در ضمن حدیثی روایت کند که:
قال: واما ادنی ما یکون به العبد ضالا فأن لا یعرف حجة الله تبارک و تعالی و شاهده علی عباده، الذی امر الله عباده بطاعته و فرض ولایته. قال سلیم: قلت: یا امیرالمؤمنین صفهم لی، قال: الذین قرنهم الله بنفسه و نبیه فقال: «یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر» منکم فقلت له: جعلنی الله فداک أوضح لی.
فقال: الذین قال رسول‏الله صلی الله علیه و آله و سلم فی مواضع و فی آخر خطبته یوم قبضه الله الیه عزوجل: انی ترکت فیکم امرین لن تضلوا بعدی ان تمسکتم بهما: کتاب الله عزوجل، و عترتی اهل بیتی، فان اللطیف الخبیر قد عهد الی انهما لن یفترقا حتی یردا علی الحوض کهاتین- و جمع بین مسبحتیه- و لا اقول کهاتین- و جمع بین مسبحته و الوسطی- فتمسکوا بهما و لا تقدموهم فتضلوا. " 1 ".
حضرت امیرالمؤمنین علیه‏السلام در ضمن حدیثی فرمودند: «کوچکترین چیزی که بنده خدا به واسطه آن گمراه می‏شود آن است که حجت خداوند تبارک و تعالی را نشناسد و به گواه و شاهدبودن او بر بندگانش معرفت پیدا نکند، آن حجت و گواهی که خداوند بندگان خود را امر به اطاعت از او نموده است و ولایت او را بر بندگان لازم و واجب شمرده است.
سلیم گوید: گفتم: ای امیر مؤمنان آن حجت و گواه را برای من توصیف کن. حضرت فرمود: حجت خدا و ولی خدا بر بندگانش آن کسانی هستند که خداوند آنان را با خودش و با پیغمبرش قرین شمرده و با هم یاد کرده است و گفته است: ای کسانی که ایمان آورده‏اید از خدا اطاعت کنید و از رسول خدا و اولی الامر اطاعت کنید.
سلیم گوید: عرض کردم خدای مرا فدای تو گرداند این مطلب را برای من توضیح ده و روشن کن. حضرت فرمود: اولواالامر و حجت‏های الهیه کسانی هستند

پاورقی
20

که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم در مواقع بسیاری و نیز در آخرین خطبه خود که در روز رحلت انشاء فرمود از آنان یاد کرده و مردم را به پیروی از آنان توصیه نموده است، آنجا که گفته است: من در میان شما دو امر را به جای می‏گذارم که پس از من اگر بدانها متمسک گردید ابدا گمراه نخواهید شد یکی کتاب خدا و دیگری عترت من که اهل بیت من هستند، چون خداوند لطیف و خبیر برای من بر عهده خود گرفته است که آن دو هیچگاه از هم جدا نشوند تا زمانی که هر دو بر من در کنار حوض کوثر وارد شوند مانند این دو انگشت- و رسول خدا بین دو انگشت مسبحه دو دست‏خود را که از لحاظ بلندی و هم شکلی کاملا مانند یکدیگرند به هم پیوستند و به مردم نشان دادند- و سپس فرمودند: نمی‏گویم مانند این دو انگشت- و رسول خدا بین انگشت مسبحه و وسطای خود را که هر دو در یک دست واقع است و از نقطه نظر شکل و اندازه تفاوت دارند به هم پیوستند و به مردم نشان دادند- (کنایه از آنکه کتاب خدا و اهل بیت من مانند یکدیگرند و هیچ‏کدام را بر دیگری امتیاز نیست) و سپس گفتند: ای مردم شما به این دو چنگ زنید و بر آنها تقدم نجوئید که گمراه خواهید شد».
و نیز در «تفسیر برهان» در ذیل آیه: اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الأمر منکم و در «غایة المرام» و در تفسیر «المیزان» از تفسیر «برهان» روایت جابر بن عبدالله انصاری را از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم روایت می‏کند که در آن حدیث رسول خدا یک یک از ائمه دوازده گانه را می‏شمرند و علت غیبت حضرت مهدی قائم آل محمد را بیان می‏کنند. " 1 " و این حدیث حاوی نکات درخشان و مطالبی بس عالی است.
باری وضوح انطباق اولواالامر بر ائمه طاهرین علیهم‏السلام تا سر حدی است که در روایت صادق آل محمد برای اثبات آن دستور مباهله داده‏اند. چنانکه در تفسیر «برهان» و «غایة المرام» و در تفسیر «المیزان» از محمد بن یعقوب کلینی در «کافی» روایت می‏کنند از ابی‏مسروق از حضرت ابی‏عبدالله علیه‏السلام:
قال: قلت له: انا نکلم أهل الکلام فنحتج علیهم بقول الله عزوجل: «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم» فیقولون: نزلت فی المؤمنین، و نحتج علیهم بقول الله

پاورقی
21

عزوجل: «قل لا اسئلکم علیه اجرا الا المودة فی القربی»، فیقولون: نزلت فی قربی المسلمین، قال: فلم أدع شیئا مما حضرنی ذکره من هذا و شبهه الا ذکرته، فقال لی: اذا کان ذلک فادعهم الی المباهلة، قلت: و کیف اصنع؟ فقال: اصلح نفسک ثلاثا و اطبه، قال: و صم و اغتسل و ابرز انت و هو الی الجبال فتشبک اصابعک من یدک الیمنی فی اصابعه، ثم انصفه و ابدا بنفسک و قل: اللهم رب السموات السبع و رب الارضین السبع عالم الغیب و الشهادة الرحمن الرحیم، إن کان أبومسروق جحد حقا و ادعی باطلا فانزل علیه حسبانا من السماء و عذابا الیما، ثم رد الدعوة علیه فقل: و ان جحد حقا و ادعی باطلا فانزل علیه حسبانا من السماء و عذابا الیما، ثم قال لی: فانک لا تلبث ان تری ذلک فیه، فو الله ما وجدت خلقا یجیبنی الیه.
و از «کافی» به اسنادش از حضرت باقر علیه‏السلام روایت شده است که قال: الساعة التی تباهل فیها ما بین طلوع الفجر الی طلوع الشمس. " 1 ".
«ابومسروق گوید: به محضر حضرت امام صادق علیه‏السلام عرض کردم: ما با اهل کلام مباحثه و احتجاج می‏کنیم به قول خداوند عزوجل: «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم»، و آنها در پاسخ ما می‏گویند: این آیه در شأن مؤمنین نازل شده است، و احتجاج می‏کنیم با آنها به قول خداوند عزوجل: «قل لا اسئلکم علیه اجرا الا المودة فی القربی»، و آنها در پاسخ می‏گویند: این آیه در شأن ارحام و اقربای مسلمین نازل شده است.
ابومسروق گوید: من به امام هر چه را از قبیل این مسائل در نظر داشتم و با آن احتجاج نموده بودم عرض کردم.
حضرت فرمود: چون مطلب از قراری است که می‏گوئی، آنها را برای مباهله دعوت کن.گفتم: چگونه مباهله کنم؟ حضرت فرمود: برای اصلاح حال و طهارت دل خود سه روز مراقب نفس خود باش و روزه بگیر و غسل کن و خودت با او به سمت کوه‏ها رهسپار گرد و انگشتان دست راست خود را شبکه مانند در انگشتان دست او داخل کن، و سپس از در انصاف وارد شده و ابتداء از نفس خود نموده و

پاورقی
22

شروع به مباهله کن و بگو: بارپروردگارا توئی آفریننده و مدبر آسمان‏های هفتگانه و آفریننده و مدبر زمین‏های هفتگانه و به پنهان و آشکارا عالم و مطلع، و توئی خداوند بخشاینده و مهربان، اگر ابومسروق حقی را که مورد گفتگو است انکار کرده و مدعی امری باطل شده است پس از آسمان نازله‏ای (مانند صاعقه و آتش) و عذاب دردناکی برای او بفرست، و سپس این دعا را درباره او برگردان و به او رد کن و بگو: و اگر او حق را انکار نموده و باطل را مدعی شده است پس نازله آسمانی و عذاب دردناکی برای او بفرست.
و سپس حضرت فرمودند: پس از این عمل درنگ نخواهی کرد مگر آنکه این عذاب را بر او مشاهده خواهی نمود، سوگند به خدا که من هیچ کس را نیافتم که دعوت مرا به مباهله پاسخ مثبت دهد». و حضرت باقر علیه‏السلام فرموده‏اند که: «باید ساعتی که در آن مباهله می‏شود ما بین طلوع فجر تا طلوع آفتاب بوده باشد».
و حاکم حسکانی با سلسله سند خود روایت کند از ابان بن ابی‏عیاش:
قال: حدثنی سلیم بن قیس الهلالی عن علی قال: قال رسول‏الله صلی الله علیه و آله و سلم:
شرکائی الذین قرنهم الله بنفسه و بی و انزل فیهم: «یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول (الآیة) فان خفتم تنازعا فی امر فارجعوه الی الله و الرسول و اولی الامر .قلت: یا نبی الله من هم؟ قال: انت اولهم. " 1 ".
«ابن‏ابی‏عیاش می‏گوید: سلیم بن قیس هلالی برای من حدیث کرد از علی بن ابیطالب که او گفت: رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: شریکان من آن کسانی هستند که خداوند آنها را در لسان آیه قرآن با خودش و با من قرین قرار داده است و در شأن آنان آیه اولی الامر را فرستاده است، پس اگر ترسیدید که در امری بین شما نزاع در گیرد در آن امر رجوع به خدا و رسول و اولی الامر بنمائید، عرض کردم: ای پیغمبر خدا آنان چه کسانند؟ فرمود: تو اولین آنها هستی».
و در تفسیر «المیزان» از تفسیر «عیاشی» از عمر بن سعید از حضرت ابوالحسن علیه‏السلام روایت می‏کند که در آیه: «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم» قال: علی بن ابیطالب و الأوصیاء من بعده. " 2 ".

پاورقی
23

حضرت ابوالحسن فرمودند: «مراد از اولواالامر علی بن ابیطالب و اوصیاء بعد از آن حضرت هستند».
و از ابن‏شهر آشوب روایت است که: سأل الحسن بن صالح عن الصادق علیه‏السلام عن ذلک، فقال: الائمة من اهل بیت رسول‏الله صلی الله علیه و آله و سلم. " 1 ".
«حسن بن صالح از حضرت صادق علیه‏السلام از تفسیر و معنای اولواالامر سؤال می‏کند، حضرت می‏فرمایند: مراد، ائمه از اهل بیت رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم هستند».
باری از مجموع بحث استدلالی تفسیری که در پیرامون آیه‏ی اولواالامر نمودیم و از این سلسله روایات وارده که اولواالامر را به ائمه طاهرین منحصر می‏داند و ما مقداری از آن را در اینجا ذکر کردیم (و هر کس استقصاء بخواهد ملاحظه نماید به تفسیر «برهان» در ذیل آیه‏ی «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم» و به «غایة المرام» که چهار حدیث از عامه و چهارده حدیث از خاصه روایت می‏کند و به «ینابیع المودة» مراجعه کند) واضح شد که بدون شک و تردید مراد از اولواالامر امامان معصوم از گناه و از خطا می‏باشند.




نوع مطلب : سیری در قرآن، اطلاعات دینی و مذهبی، 
برچسب ها : تفسیر آیه اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم‏،
لینک های مرتبط :
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


موضوعات
پیوندها
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :